Hành trình trải nghiệm mùa vàng ở Nậm Hồng
Cứ mỗi dịp thu về cuối tháng 9 đầu tháng 10, vùng đất Nậm Hồng, Thông Nguyên, Hoàng Su Phì lại khoe mình dưới nắng thu vàng óng. Những đường cong quyến rũ của những thửa ruộng bậc thang thu hút bao ánh nhìn của người mê cái đẹp. Mùa vàng năm nay tôi được sống, được làm công việc đồng án cùng những người đồng bào Dao đỏ. Đó là những chuỗi ngày mà tôi cảm thấy mình thật sự hạnh phúc. Xin giới thiệu đến bạn một vùng đất mang vẻ đẹp nên thơ trữ tình và an yên như trong miền cổ tích. Vùng đất mang tên Nậm Hồng.
VIDEO TRẢI NGHIỆM MÙA LÚA CHÍN Ở HOÀNG SU PHÌ
Thôn Nậm Hồng thuộc xã Thông Nguyên huyện Hoàng Su Phì tỉnh Hà Giang là thôn cách quốc lộ 2 33km, cách thành phố Hà Giang 77km, cách trung tâm xã Thông Nguyên 3km. Mấy năm trở về trước, khi du lịch chưa phát triển, bà con ở thôn Nậm Hồng chủ yếu làm các công việc đồng án, trồng chè, nuôi cá. Mấy năm trở lại đây, làng văn hóa du lịch cộng đồng Nậm Hồng là một làng du lịch tiêu biểu ở vùng đất Hoàng Su Phì. Làng có tổng cộng 38 hộ đồng bào người Dao đỏ, nằm tựa lưng núi, cao 800m so với mực nước biển.
Đặt vé máy bay giá rẻ TẠI ĐÂY
Đặt phòng homestay giá rẻ TẠI ĐÂY hoặc TẠI ĐÂY
Đặt vé xe khách giá rẻ TẠI ĐÂY
Đặt tour du lịch ở địa phương giá rẻ TẠI ĐÂY
Đặt tour du lịch giá rẻ TẠI ĐÂY
Đặt vé máy bay Bamboo Airlines giá rẻ TẠI ĐÂY
Rời Đồng Văn, Hà Giang sau 1 tháng khám phá. Tôi cùng một người em mới quen men theo trục quốc lộ 4C để về vùng đất Hoàng Su Phì. Đến ngã 3 Tân Quang, chúng tôi rẽ đi Nậm Hồng. Người ta thường bảo, Hà Giang đẹp không phải ở đích đến mà đẹp ở những cung đường. Mùa này đúng vào mùa lúa chín, những thửa ruộng bậc thang vàng rực trong nắng chiều khiến tôi mê mẫn.
Xem thêm: Review sách Nhắm Mắt Đi Liều kể về hành trình xuyên Việt 1 năm bằng xe máy của Xu Kiên
Xem thêm: Mua sách Nhắm Mắt Đi Liều kể về hành trình xuyên Việt 1 năm bằng xe máy của Xu Kiên
5 giờ chiều, tôi đặt chân đến Nậm Hồng. Người đón tôi là anh Kinh – chủ Kinh homestay. Anh là người dân tộc Dao đỏ, cũng là người anh tôi đã gặp cách đây 2 năm về trước ở Đồng Văn. Một cái bắt tay thân tình mở đầu cho câu chuyện khám phá 2 tháng ở miền đất vỏ cây vàng.
Buổi tối hôm nay trông thật đặc biệt, sau bữa ăn đậm chất miền núi cùng lợn bản, gà rừng, rau rừng, và những chén rượu ngô men lá, tôi tham gia vào lễ khai mạc mùa vàng ở Nậm Hồng. Dưới ánh lửa bập bùng, những điệu múa uyển chuyển nhịp nhàng của thiếu nữ người Dao làm trái tim tôi xao xuyến. Sau một bài cúng để gọi hồn ma về của thầy cúng, những người đàn ông Dao đỏ với đôi chân trần nhảy vào trong biển lửa. Người ta gọi đó là phong tục nhảy lửa của người Dao đỏ, phong tục này chỉ được tổ chức vào dịp tết nguyên đán. Ngày nay, để phục vụ cho nhu cầu của khách du lịch, phong tục nhảy lửa cũng được thực hiện mà không cần đợi đến tết. Đêm về, tôi chìm vào giấc ngủ mộng mị ở Kinh homestay.
Lễ hội nhảy lửa của người Dao đỏ
Thông thường, việc gặt lúa ở Nậm Hồng sẽ chia ra làm 4 phần: tát nước bắt cá, gặt lúa, thu lúa và suốt lúa. Sáng hôm nay, tôi thức dậy thật sớm để theo anh Kinh lên đồng tát nước bắt cá. Từ Hoàng Su Phì Bungalow, tôi cầm chiếc xô chạy theo anh Kinh để leo lên những thửa ruộng bậc thang. Mặt trời chưa mọc nên những hạt sương vẫn còn đọng lại trên những đọt lúa. Lúa ở đây đã vàng óng, bông lúa nặng trĩu đang chờ ngày gặt.
Anh Kinh dẫn tôi lên ngọn đồi móng ngựa, đây chính là địa điểm săn ảnh bậc nhất ở vùng đất Nậm Hồng. Đứng từ trên đỉnh đồi móng ngựa, những đám mây đặc sệt, trắng muốt đang trôi lững lờ không khác gì lớp bọt sữa tuyệt đẹp bên trong ly Cappuchino béo ngậy, nằm xen kẽ là những thửa ruộng bậc thang nằm xếp tầng nối đuôi nhau chạy tít chân trời. Khung cảnh ở đây nhẹ nhàng và bình yên quá. Tôi phải hít hà cái không khí tươi mát, dịu dàng này vào trong người. Chào ngày mới.
Thửa ruộng nhà anh Kinh nằm phía trên khu đồi móng ngựa. Sau 2 phút di chuyển, chúng tôi đến được ruộng. Công việc bắt cá ở Nậm Hồng khá thú vị, đầu tiên, Anh Kinh cùng vợ thả nước xuống những thửa ruộng khác. Những chú cá to khỏe đang cố bơi trong gốc lúa. Anh Kinh dùng tay mò từng con cá bắt bỏ vào xô nước.
Khoảnh khắc bắt cá tát nước của người Dao đỏ
Tát nước bắt cá
Để có được những chú cá to chắc khỏe, từ cuối tháng 4 đầu tháng 5 của mùa nước đổ, sau khi đã hoàn thành gieo cấy, bà con cũng thả cá vào trong ruộng. Đến tháng 9,10, lúa chín cũng chính là thời điểm cá trưởng thành, bà con sẽ bắt cá đem về nhà ăn. Cá ở đây lớn lên cùng với cây lúa, nên cực sạch, bởi không có sự can thiệp của bất kỳ loại chất hóa học nào. Thế nên, đến Nậm Hồng, bạn không chỉ được thưởng thức món cá chép ruộng bậc thang giòn rụm mà còn được ăn những hạt gạo sạch sẽ, an toàn tuyệt đối.
Những chú cá cảm thấy bị thiếu nước, nên cứ rúc đầu trong gốc lúa, tôi dùng hai tay mình sờ vào lớp da mềm mà trơn bóng của chúng, tôi có cảm giác như sờ phải rắn, cảm thấy vừa rợn, vừa sợ, nhưng lại vừa thấy thú vị vô cùng. Một chú cá chép đã nằm gọn trong lòng bàn tay của tôi, chú ta há hốc cái mồm rõ to để hít thở, tôi thả nhẹ chú vào trong xô nước để chú ta sống thêm một thời gian nữa trước khi trở thành bữa tối của cả nhà. Những người khách du lịch nước ngoài đi du lịch ở Nậm Hồng cũng xắn tay áo, ống quần lội xuống ruộng bắt cá chép. Tôi hiểu, ai nấy đều có cảm giác vui sướng và hạnh phúc vì trải nghiệm này.
Đã một tuần trôi qua kể từ lúc tát nước bắt cá, bà con ở Nậm Hồng cũng rục rịch ra đồng gặt lúa. Sáng hôm nay tôi cũng thức dậy thật sớm, mang liềm lao ra đồng ruộng cùng các bà, các mẹ cắt lúa. Cách cắt lúa của bà con ở đây rất lạ lẫm, họ không cắt tận gốc lúa mà chỉ cắt ½ cây lúa, cắt xong, họ lại đặt tất cả lúa đã cắt lên ½ thân cây lúa còn lại. Mỗi một nắm lúa, họ đặt chéo nhau theo hình chữ V để lúa không bị rơi xuống đất. Đợi đến 3 ngày sau lúa khô sẽ ra đồng thu lúa mang về chòi.
Một thửa ruộng, hai thửa ruộng, rồi rất nhiều thửa ruộng khác…Tôi ở trên cánh đồng gặt lúa với bà con đến một tuần. Những ngày trẻ đó, tôi làm sao quên được. Bà con vừa gặt lúa, vừa nói nói cười cười rôm rã. Một bà cụ vừa gặt vừa điệu em bé trên lưng, bà ru những lời ru êm ái làm em bé ngủ ngoan trên lưng bà. Thấy tôi gặt khỏe, anh chàng người Dao đỏ quay qua bảo: “Cắt khỏe thế, thế có muốn ở lại trên này làm con dâu của người Dao đỏ luôn không”. Bạn biết không, đó là khoảnh khắc tôi cảm thấy mình thực sự hạnh phúc vì được sà vào cái nét văn hóa, phong tục tập quán của chính những người bản địa mà có lẽ khi về xuôi rồi tôi sẽ chẳng bao giờ có cơ hội được làm những điều hết sức giản đơn ấy.
Người ở đây không suốt lúa tại ruộng. Sau khi lúa đã khô, họ dùng một chiếc dây vải màu đỏ thu hết toàn bộ lúa trên cánh đồng lại, đem bó thành từng bó rồi điệu đến chòi. Một lần điệu lúa rất cực, vì ruộng bậc thang chứ không phải là ruộng bằng phẳng, việc di chuyển cực kỳ khó khăn, lưng phải còng bó lúa, chân phải giữ thăng bằng để di chuyển về phía trước. Những giọt mồ hôi rơi nhễ nhãi trên khuôn mặt, những người nông dân chân lấm tay bùn ở miền nào mà chẳng giống nhau.
Sau khi đã đẩy thành công chiếc máy suốt lúa từ nhà đến chòi. Họ bắt đầu suốt lúa, thu hết lúa vào trong bao đầy. Mùa này, nhà anh Kinh thu được 20 bao lúa to, ai cũng cười hớn hở vì được một mùa bội thu.
Người Dao đỏ có truyền thống, nếu nhà ai đổi công, thì bữa trưa và bữa tối phải ăn cơm ở nhà của người đó. Bởi vậy nên, buổi tối, sau khi cắt lúa xong, tất cả mọi người tập trung tại nhà chủ lúa, rồi ăn uống chúc mừng trong niềm hân hoan.
Chiều tà của những ngày sau đó, tôi mang đôi dép tổ ong đi dạo trên cánh đồng lúa đã rỗng ở Nậm Hồng, nhìn bà con người Dao đỏ ở đây vui cười rộn rã vì trò đấu trâu. Con trâu nhà ai thua thì người đó bị phạt rượu, lòng tôi lại thấy yêu thêm mảnh đất này. Mùa lúa chín ở Nậm Hồng kết thúc, cũng là lúc tôi phải quay trở lại Sài Gòn, nhưng lòng tôi vẫn không thể nào thôi thúc mình sẽ quay trở lại đây thêm một vài lần nữa. Có chăng, người ta yêu một vùng đất, chính là vì người ta dành quá nhiều tình cảm cho con người, cảnh vật, con vật ở nơi ấy mà thôi.
MỘT SỐ THÔNG TIN CHUNG
Phương tiện
Xe máy: Khám phá bằng xe máy vào mùa lúa chín ở Nậm Hồng sẽ mang đến cho bạn những trải nghiệm tuyệt vời. Để tiết kiệm thời gian, bạn có thể đi xe khách từ Hà Nội lên ngã 3 Tân Quang, sau đó tiếp tục thuê xe máy di chuyển từ ngã 3 Tân Quang đến Nậm Hồng. Cung đường này tuy có nhiều khúc cua tay áo nguy hiểm, nhưng ruộng bậc thang ở hai bên đường sẽ khiến tâm hồn bạn ngây ngất.
Xe khách: Nậm Hồng, Thông Nguyên, Hoàng Su Phì nằm ở miền Tây Hà Giang. Đây là cung đường không nhiều người đi, vì vậy rất ít tuyến xe khách chạy thẳng. Nếu đi xe khách từ Hà Nội thì bạn có thể đi các nhà xe như Ngọc Cường, Cầu Mè, Quang Nghị, Quang Giang, Đăng Quang…Đến ngã 3 Tân Quang, bạn tiếp tục bắt chuyến xe thứ 2 để đến Nậm Hồng bằng nhà xe Thông Nguyên (Số điện thoại 0966.212.213). Từ Thông Nguyên di chuyển lên Nậm Hồng chỉ 3km, bạn có thể đi bộ hoặc gọi điện thoại nhờ Kinh Homestay ra đón.
Chổ nghỉ: Làng du lịch cộng đồng Nậm Hồng có rất nhiều chỗ nghỉ cho bạn lựa chọn. Hoàng Su Phì Bungalow với 7 căn nhà ấm cúng, cao cấp, có đầy đủ điều hòa, máy nóng lạnh. Chi phí cho một phòng Bungalow là 1.150.000 đồng cho phòng 2 giường, 980.000 đồng cho phòng 1 giường. Bạn cũng có thể lựa chọn ngủ nghỉ ở các căn nhà truyền thống của người Dao đỏ nếu số lượng đoàn quá lớn, một căn nhà có thể chứa đến 50 người, tại Kinh Homestay (SĐT: 0988.070.619), Dao Homestay (SĐT: 0948.052.889), Triệu Tạ Quyên Homestay (SĐT:038.286.6054), Sơn Pú Homestay, Hào Thu Homestay. Chi phí cho một người ở phòng tập thể là 100.000 đồng.
Thuê xe: Tại mỗi homestay đều cho thuê xe máy. Giá thuê xe máy một ngày là 250.000 đồng. Nếu thuê xe máy có người lái thì có giá là 500.000 đồng.
Ẩm thực: Đến Nậm Hồng bạn sẽ được trải nghiệm những loại đặc sản của người đồng bào Dao đỏ như lợn bản, gà rừng, rau rừng, măng rừng, cá chép ruộng bậc thang, thịt trâu gác bếp, rượu ngô men lá, rượu dê.
Các địa điểm du lịch khác: Ngoài tham quan ruộng bậc thang ở Nậm Hồng, bạn có thể tham quan các địa điểm du lịch khác như chợ phiên Thông Nguyên, thác Giang Hạ, đồi chè Thông Nguyên, cây chè cổ thụ 600 năm tuổi ở Nậm Ty, trải nghiệm các cung đường ruộng bậc thang khác như Nậm Ty, Nậm Dịch, Nậm Khòa, leo đỉnh Chiêu Lầu Thi, Tây Côn Lĩnh.
Thời gian lý tưởng: Thời gian đẹp nhất để đi du lịch ở Nậm Hồng là vào cuối tháng 9 đầu tháng 10 khi đó những cánh đồng ruộng bậc thang ở Nậm Hồng vàng óng ánh, lúc này bạn sẽ thỏa mãn cảm xúc được đắm chìm trong khung cảnh của mùa lúa chín. Thời gian từ tháng 4 đến tháng 5 là mùa nước đổ, mùa này bà con bắt đầu gieo cấy cho vụ mới, đến Nậm Hồng mùa này khách du lịch sẽ được tham gia vào các công việc đồng án của người đồng bào. Thời điểm cuối năm từ tháng 12 đến tháng 1 dương lịch là vào mùa Đông cực kỳ lạnh, nên hạn chế đi du lịch trong thời gian vì khung cảnh bị sương mù quấn quanh đậm đặc, thời tiết quá lạnh sẽ khiến cho hành trình khám phá của bạn thêm khó khăn. Tuy nhiên, mùa này ở Nậm Hồng lại diễn ra nhiều lễ hội nhất trong năm, giúp những người yêu văn hóa có thể khám phá thêm bản sắc của người đồng bào Dao đỏ.
Dịch vụ tắm lá thuốc và ngâm chân của người Dao đỏ: Lá thuốc của người Dao đỏ được hái trên những đồi núi rất cao, lá thuốc được tích hợp từ hơn 30 cây thuốc chính: cây màng tang, sả dầu, sa nhân, sả, hồi, quế, thủy xương bồ và rất nhiều loài cây thuốc khác. Lá thuốc có khả năng chữa được vết thương nặng, bong gân, gãy xương, bệnh về đường hô hấp, lao, hen, phụ nữ sau sinh mổ tắm rất thoải mái. Giá tắm lá thuốc 100.000 đồng.
Trải nghiệm các lễ hội đặc sắc: lễ cấp sắc, lễ Bàn Vương, lễ hội nhảy lửa, đám cưới của người Dao đỏ, lễ kiêng gió kiêng sấm sét.
Quà mang về: Trà Shan Tuyết là đặc sản bậc nhất của Nậm Hồng. Ngoài ra, những chiếc túi, quần áo thổ cẩm của người dân tộc Dao đỏ cũng là một món quà giúp mang lại niềm vui cho người thân.
Những lưu ý khác khi du lịch ở Nậm Hồng
- Nếu đi du lịch ở Nậm Hồng vào mùa đông, bạn nên mang theo nhiều đồ ấm, vì thời tiết ở đây rất lạnh. Nhiệt độ có thể xuống âm độ C, bạn nên bảo vệ sức khỏe của mình khi đi xa.
- Tại các homestay đã hỗ trợ ăn uống, nghỉ ngơi, hướng dẫn viên địa phương khi đi du lịch, xe ôm…Nếu muốn tìm hiểu thêm thông tin, có thể liên hệ với hợp tác xã Nậm Hồng thông qua số HOTLINE 0373.541.936.
Ủng hộ Xu Kiên bằng cách tặng mình một ly cafe hoặc tuỳ tâm các bạn để Xu Kiên duy trì website và có thêm money để đi tiếp các chuyến đi khác nhé!!! Bebe!!
Link ủng hộ: THANKS XU KIÊN
Hoặc mua các sản phẩm khăn truyền thống của Việt Nam và khăn phụ kiện tại đây: Khăn Km0
Để biết thêm thông tin du lịch, hãy cổ vũ tôi bằng cách like page và theo dõi Xu Kiên qua thông tin dưới đây!
Web: www.xukien.com
Instagram: https://www.instagram.com/xuxukien/
Fanpage:https://www.facebook.com/travelblogxukien
Facebook: https://www.facebook.com/kien.huynh.info
Chân thành cám ơn các bạn nhiều!!! Yêu yêu yêu!!!
