Lễ kiêng gió của người Dao đỏ được thực hiện như thế nào?

Tôi đã có rất nhiều cơ hội được tiếp xúc cùng người Dao đỏ khi mà đang thực hiện chuyến hành trình xuyên Việt 1 năm và điểm đến là Sapa. Tôi gặp gia đình anh Ú, chị Mảy tại Tả Giàng Phình. Và như một cái duyên rất lớn, tôi trở thành 1 thành viên trong gia đình của họ, cùng họ đi thăm họ hàng trong ngày lễ kiêng gió.

Xem thêm: Kinh nghiệm du lịch Sapa tự túc 20 ngày

Xem thêm: Kinh nghiệm chinh phục đỉnh Fansipan cao 3143m bằng đường bộ

Xem thêm: Homestay Sa Pa bằng gỗ nằm bình yên trong bản Tả Giàng Phình

Xem thêm: Đám cưới của người Dao đỏ ở Sapa diễn ra như thế nào?

Xem thêm: Kinh nghiệm du lịch phượt Y Tý 5 ngày 4 đêm

Xem thêm: Ngây ngất với biển mây trước nhà A Hờ Homestay ở Y Tý

Xem thêm: Kinh nghiệm leo núi Lảo Thẩn ở Y Tý

Xem thêm: Kinh nghiệm leo Bạch Mộc Lương Tử hay Ky Quan San

Xem thêm: Lễ kiêng gió của người Dao đỏ được thực hiện như thế nào?

Làm bánh chưng để ăn trong ngày kiêng gió

Lễ kiêng gió là lễ hội lớn của người Dao đỏ, lễ hội này diễn ra vào ngày 20/1 âm lịch. Trước đó 1 ngày, tôi theo chị Mảy lên núi kiếm lá chít về để làm bánh chưng. Chị Mảy bảo, lá chít là lá chắn gió, tốt cho ngày kiêng gió.

Và thế là chúng tôi lên tận núi sâu của Tả giàng Phình để hái những cành lá xanh đang đâm chồi.

Để gói được bánh chưng ngon, phải có đầy đủ thịt treo, thảo quả, rạ đã đốt thành than, muối, và cả lá chít, lá dong để gói.

Chị Mảy nướng thảo quả và bảo với tôi rằng, đây là loại quả có khả năng trị bệnh đau bụng. Chị kẹp lại, bảo tôi mang theo mà dùng.

le-kieng-gio-cua-nguoi-dao-do-sapa (3)
Gói bánh chưng ngày kiêng gió

6h tối, chúng trời cúp điện nên chúng tôi ở trong góc bếp để làm bánh chưng. Lần đầu tiên trong đời, tôi thấy người ta đốt rạ xong thành than, rồi lấy nguyên than đó đi trộn chung với gạo nếp để gói bánh. Cách gói bánh chưng của người Dao đỏ hết sức công phu và tỉ mỉ.

le-kieng-gio-cua-nguoi-dao-do-sapa (2)
Rất nhiều bánh chưng

Thế là sau 30 phút, chúng tôi đã gói được 20 chục chiếc bánh để chuẩn bị ăn trong ngày kiêng gió.

Sau khi gói xong, họ nấu, và nấu xong họ sẽ lấy chiếc bánh chưng cuối cùng đem mở ra và đắp vào cửa chính để chắn gió. Chiếc bánh chưng cuối cùng không được cho trẻ con ăn, vì theo quan niệm của họ trẻ con ăn chiếc cuối cùng thì mọi đều nó làm sẽ ở phía sau, chậm chạp.

Đi đắp đường

Vào buổi tối, tôi đi theo bố của chị Mảy ra đắp đường.Người ta lấy những lá chít, gói lại thành nhiều gói nhỏ, sau đó đem ra ngỏ nhà mình rồi đặt một cục đá to ở trên. Họ gọi đó là đắp đường. Bố của chị Mảy đem tổng 6 gói lá chít, chia thành 2 hướng để đắp đường chắn gió.

le-kieng-gio-cua-nguoi-dao-do-sapa (4)
Đi đắp đường

Về quê thăm bố mẹ của anh Ú

Chúng tôi ở Tả giàng Phình, vì vậy mà ngày lễ kiêng gió cũng là ngày đoàn tụ của cả gia đình. Anh Ú ở rể, vì vậy mà trong ngày này, anh đưa vợ con về nhà thăm bố mẹ đẻ của anh.

Chúng tôi xuất phát từ Tả giàng Phình, rồi di chuyển thẳng vào thôn Kim Ngân A. Đường đi thật khổ sở, đất đá lởm chởm, dốc dựng đứng. Tôi không thể nào lái xe được đoạn đường này vì chân tôi quá ngắn. Chị Mảy lái xe chở tôi đi ngoài đường.

Tôi phải đi rất lâu, khoảng 1 tiếng đồng hồ thì mới đến được ngôi làng sâu bên trong, đó là nhà của anh Ú.

Trong ngày này, cả nhà sẽ ở nhà, chuẩn bị mâm cổ sẳng. Con cháu đến là mang mâm cổ ra để ăn và chúc mừng. Trong ngày lễ này, họ sẽ nấu thịt gà, thịt lợn, đậu hủ, rau, canh, xôi, cơm và cả rượu. Họ uống rượu và mời nhau chén rượu, hỏi nhau về những câu chuyện trong cuộc sống.

le-kieng-gio-cua-nguoi-dao-do-sapa (5)
Họ quay quần lại ăn cơm

Phụ nữ thêu thùa trong ngày kiêng gió

Trong ngày kiêng gió, phụ nữ Dao đỏ sẽ ở nhà và thêu thùa. Những chiếc quần, chiếc áo đang thêu dỡ trong năm sẽ được lấy ra và thêu lại. Tôi nhìn thấy trong góc bếp, rất nhiều phụ nữ Dao đỏ ngồi túm tụm lại để thêu thùa. Họ thêu rất đẹp, đường kim mũi chỉ cứ như được làm bằng máy, đẹp đến ngây ngất.

le-kieng-go
Phụ nữ thêu thùa trong ngày kiêng gió

Tôi ước gì mình có thể biết thêu thùa, tôi ước gì tôi được khéo léo như họ. Phụ nữ miền núi, hầu hết, tất cả các người đồng bào dân tộc thiểu số đều biết thêu thùa và thường thêu rất đẹp.

Đàn ông học chữ nho

Chiều khoảng 4h, tôi cùng chị Mảy vào tận sâu bên trong thôn Sa Chải. Đây là thôn cuối cùng của người Dao đỏ ở Bản Khoang. Đây cũng là thôn nghèo nhất của xã này.

Tôi vào gia đình nhà ngoại chị Mảy, gia đình này có rất đông đàn ông và đàn bà ở bên trong. Đàn bà thì đang ngồi dưới bếp thêu thùa , còn đàn ông thì học chữ nho. Họ đọc rất to và đọc thành tiếng, họ đọc như đang hát những thứ tiếng nho mà tôi đã học hồi còn đại học.

le-kieng-gio-cua-nguoi-dao-do-sapa (6)
Đàn ông học chữ nho trong ngày kiêng gió

Họ đọc xong rồi, lấy bút lông ra viết lại để quen mặt chữ. Những cuốn sách nho đã 300 năm tuổi làm tôi choáng cả người.

Và cứ thế, một ngày kiêng gió kết thúc. Họ ở đó, vui chơi, học hành và thêu thùa. Đó thật sự là một ngày trải nghiệm ý nghĩa nhất mà tôi từng biết về văn hóa của người Dao đỏ. Ở đâu cũng vậy, nét văn hóa chính là thứ mà tôi yêu nhất trong mỗi chuyến đi!

Loading Facebook Comments ...